Persoonlijke reflectie op Dag van de Zorglandbouw

Dinsdag 21 april 2009, vond in Apeldoorn de Dag van de Zorglandbouw plaats. Verschillende mensen schrijven erover op verschillende weblogs. Op het blog van GUUS vindt je o.a. mijn globaal verslag. Hier op mijn eigen weblog een meer persoonlijke reflectie.

headerbeheer_afbeeldingheader_2

Man-vrouw verhouding

Een kleine observatie om mee te beginnen. (Misschien beïnvloed door de focus die hier op ligt in de sector van ontwikkelingssamenwerking – die andere tak van sport waar ETC zich mee bezig houdt.) Het viel mij op dat er een hele mooie balans was tussen aantal mannen en vrouwen dat deelnam aan de dag. Heeft dat te maken met de zorglandbouw combinatie op zich, waarin traditionele taken en vaardigheden flink door elkaar gehusseld en vermengd worden?

Persoonlijke ervaring

Tijdens de eerste sessie van de dag werd zorgboerin Hetty geïnterviewd, samen met een oud-deelnemer en zijn vader. Hetty verhaalt onder andere hoe zij geïnteresseerd raakte in de zorglandbouw combinatie door het positieve effect dat zij zag bij vriendjes die met haar kinderen meekwamen naar de boerderij. Veel mensen die zich actief en gepassioneerd bezig houden met zorglandbouw hebben naar mijn idee een vergelijkbaar verhaal. Merk ik ook bij mensen die zich aanmelden bij de CoP Farming for Health en hun Strawberry harvestverwantschap met het werkveld uitleggen. Hoewel er inmiddels voorbeelden van zorgboerderijen te over zijn, ligt de eerste kiem van interesse voor zorglandbouw vaak in de persoonlijke ervaring. Misschien wel de sterkste basis ook, die hele persoonlijke ervaringskennis.

(De) weg van het geld?

Jan de Vries, Tweede Kamerlid voor het CDA, benadrukte dat gemeenten naast WMO gelden ook de beschikking hebben over participatie budgetten. Wanneer zorgboerderijen de dagbesteding (of andere zorgdiensten) niet meer kunnen bekostigen uit de AWBZ/WMO, zouden ze zich kunnen richten op een diversificatie van doelgroepen en diensten, en daarmee voor andere financiering in aanmerking komen.

De Vries reageerde hiermee op een vraagsteller uit het publiek, die aangeeft dat zijn deelnemers (jonge schoolverlaters) maar 2 dagdelen dagbesteding vergoed krijgen omdat de jongeren nog leerplichtig zijn en dus de rest van de tijd op school horen te zitten. In feite is de zorgboerderij echter zo’n beetje de laatste strohalm voor deze groep. Ze zijn er 9 dagdelen per week en volgen hiernaast geen school meer.

Voor de vraagsteller bieden de participatie budgetten dus wellicht uitkomst, en dat het werken met verschillende typen doelgroepen bij elkaar zijn nut heeft is al eerder aangetoond. Maar als een zorgboer zich vanwege de budgetten op verschillende doelgroepen gaat richten lijkt me dat een zorgelijke ontwikkeling. Je kunt dan weinig meer spreken van ‘de cliënt centraal’. En de cliënten die je hiermee aan de kant zet, kunnen die dan voldoende op andere zorgboerderijen terecht?

Babylonische spraakverwarring – Professionalisering of Professionalisering?

Tijdens deze dag en vele andere gesprekken over zorglandbouw keert steeds de term ‘professionalisering’ terug. Wel kan die term op hele verschillende manieren worden ingevuld. Praat je over de professionalisering van de mensen die in de zorglandbouw werkzaam zijn, dan heb je het m.i. over zaken als de vakbekwaamheid van zorgboeren om niet alleen de landbouw, maar ook de zorgaspecten van hun vak te beoefenen. Die professionalisering kun je vergroten door scholing en opleiding, door intervisie, door bij elkaar in de keuken kijken of werkervaring opdoen, etcetera.
Ik heb echter het gevoel dat wanneer mensen uit de overheid of zorgsector (instelling, zorgloket, verzekeraar) spreken over professionalisering van de zorglandbouw als sector, het meer gaat om de presentatie van de sector naar buiten toe. Het bewijzen van de professionaliteit volgens de regels van andere sectoren. Doormiddel van soepele procedures voor intake en plaatsing van cliënten, door kwaliteitskeurmerken, registraties en erkenningen (vooral uit medische hoek), etcetera.

440119001_ac5a98b357_mAls vakbekwame zorgboeren zorg- en landbouwdiensten leveren van hoge kwaliteit – gemeten naar de beleving van cliënten en de beleving en waarneming van hun systeem – kunnen we dan spreken van een professionele sector? Of krijg je dat label pas als je dezelfde werkprocessen hebt in de gangbare zorg? Is die manier van werken het ideale uitgangspunt? Hoeveel moet daarin geïnvesteerd worden? Wat moet en kan er nog allemaal gemeten worden voordat we toch echt “weten” dat zorglandbouw werkt?

Voor herhaling vatbaar?

Was de dag voor herhaling vatbaar? Wat mij betreft wel, als gelegenheid om elkaar te ontmoeten, om ideeën en ervaringen uit te wisselen, om nieuwe samenwerkingen te starten. Een meer ontspannen en betrokken dagvoorzitter (toch een significant leerpuntje voor Job Boot…) en een interactiever programma met meer tijd voor workshops en meer interactie van deelnemers tijdens die workshops zouden wat mij betreft wel een voorwaarde zijn.

Eén van de deelnemers die naast mij zat gaf aan elk jaar wel een dergelijke dag te willen bijwonen:

“Nu hebben we wel allerlei zaken over wetgeving en financiering besproken, maar volgend jaar kan er wel weer een hele andere situatie zijn. Je wilt toch bij blijven en weten waar je aan toe bent.” 

Netwerken in de zonHoewel de interesse er dus is, is een vraag natuurlijk: Wie neemt het initiatief? Gaat “de sector” wachten op een nieuwe boost vanuit Taskforce/LNV en Reed Business om dit op te pakken? Wat zou het argument zijn voor die partijen om die kar te blijven trekken? Of, wie doet het anders: Stichting Verenigde Zorgboeren? Met opnieuw sponsoring van (private) clubs met belang in de sector? Genoeg om zorgboeren te helpen aan een kaartje met korting, of betaalt volgend jaar iedereen 300 euro…? Ben benieuwd hoeveel mensen er dan nog komen.

In de tussentijd zou ik (jaja, nogmaals) iedereen willen aanmoedigen de opgedane contacten te blijven onderhouden, ook met gebruik van internet. Manieren om dat te doen zijn:

  • Email en ander direct contact (zie adressenlijst van deelnemers, het meest waardevolle papiertje dat je kunt krijgen op een conferentie);
  • Forum Platteland 2.0;
  • Weblogs (lezen of zelf schrijven of beide), onder andere zichtbaar gemaakt via GUUS;

En als nieuwe voeding ook af en toe een echte bijeenkomst maar dan op kleinere schaal, zoals van stichting Omslag (met aanmoediging aan Omslag om hun uitnodigingen nog wat breder te versturen…), regionale bijeenkomsten op initiatief van de zorgboeren verenigingen, of natuurlijk de community of practice Farming for Health.

2 gedachtes over “Persoonlijke reflectie op Dag van de Zorglandbouw

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s